Wykaz dokumentów potrzebnych do uzyskania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego i opiekuńczego z ZUS
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 września 2026 r. w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków
Data ogłoszenia:
Krótkie podsumowanie
Rozporządzenie określa, jakie dokumenty i oświadczenia trzeba złożyć do ZUS lub pracodawcy, aby otrzymać zasiłek chorobowy, opiekuńczy, macierzyński czy świadczenie rehabilitacyjne. Przepisy porządkują formularze i ułatwiają rozliczanie zwolnień lekarskich wystawionych za granicą. Uwzględniają również nowe uprawnienia rodzicielskie, w tym uzupełniający zasiłek macierzyński dla rodziców hospitalizowanych noworodków.
Szczegółowe podsumowanie
Rozporządzenie szczegółowo określa, jakie dane, wnioski i zaświadczenia są wymagane do przyznania oraz wypłaty świadczeń z ubezpieczenia chorobowego. Zastępuje ono dotychczasowe przepisy, dostosowując procedury do zmian w Kodeksie pracy oraz postępującej cyfryzacji ZUS.
Najważniejsze informacje dla ubezpieczonych:
- Zasiłek chorobowy i rehabilitacyjny: Przepisy precyzują dokumentację składaną w przypadku choroby, w tym po ustaniu zatrudnienia lub po odbyciu służby wojskowej. Wskazują również dokumenty potwierdzające wypadek w drodze do lub z pracy, co gwarantuje wypłatę zasiłku w pełnej wysokości 100% podstawy.
- Choroba i zwolnienia z zagranicy: Zwolnienia lekarskie wystawione w krajach Unii Europejskiej, EFTA, Wielkiej Brytanii lub Szwajcarii (w ich językach urzędowych) nie wymagają tłumaczenia na język polski, co znacznie przyspiesza wypłatę pieniędzy.
- Zasiłek macierzyński i rodzicielski: Uregulowano zasady ubiegania się o świadczenia przez matki i ojców, w tym przy podziale urlopów, rezygnacji ze świadczenia na rzecz drugiego rodzica, adopcji oraz w trudnych sytuacjach życiowych (np. pobyt matki w szpitalu, zgon, porzucenie dziecka). Rozporządzenie określa też dokumentację niezbędną do uzyskania zasiłku za okres uzupełniającego urlopu macierzyńskiego (np. w przypadku narodzin wcześniaków wymagających dłuższej hospitalizacji).
- Zasiłek opiekuńczy: Sprecyzowano wymogi w przypadku konieczności opieki nad dzieckiem lub chorym członkiem rodziny. Dotyczy to m.in. sytuacji nagłego zamknięcia żłobka, przedszkola lub szkoły (do 8. roku życia dziecka), choroby niani, z którą zawarto umowę uaktywniającą, a także opieki nad dziećmi z niepełnosprawnościami.
Kogo dotyczą zmiany?
Przepisy dotyczą wszystkich osób objętych ubezpieczeniem chorobowym i wypadkowym – pracowników etatowych, zleceniobiorców, osób prowadzących własną działalność gospodarczą – a także pracodawców i działów kadr odpowiedzialnych za kompletowanie dokumentacji do ZUS.
Od kiedy obowiązuje?
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Przepis umożliwiający wystawianie wybranych zaświadczeń lekarskich bezpośrednio w systemie teleinformatycznym ZUS (zamiast formy papierowej) zacznie obowiązywać po 12 miesiącach od ogłoszenia.
Informacje szczegółowe
- Data wejścia w życie
- 24 października 2026
- Data opublikowania
- 27 września 2026
- Identyfikator europejski (ELI)
DU/2026/1316- Adres publikacyjny
WDU20260001316