Jednolity tekst ustawy o świadczeniach rodzinnych

Obwieszczenie publikuje jednolity tekst ustawy o świadczeniach rodzinnych, zbierający w jedną całość wszystkie dotychczasowe nowelizacje i zmiany prawne (w tym przepisy dostosowujące wsparcie po modyfikacji przepisów pomocowych dla obywateli Ukrainy).

Co reguluje ustawa w praktyce?

Ustawa precyzuje rodzaje wsparcia finansowego wypłacanego przez państwo i samorządy oraz kryteria ich otrzymywania:

• Zasiłek rodzinny i dodatki: pomoc na częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka, uzależniona od kryterium dochodowego (z zastosowaniem mechanizmu „złotówka za złotówkę”). Do zasiłku przysługują dodatki m.in. z tytułu urodzenia dziecka, samotnego wychowywania, opieki w czasie urlopu wychowawczego, wielodzietności czy rozpoczęcia roku szkolnego.
• Jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia dziecka (tzw. becikowe): jednorazowa pomoc (1000 zł) przyznawana przy spełnieniu kryterium dochodowego i warunku objęcia matki opieką medyczną od co najmniej 10. tygodnia ciąży.
• Świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny i świadczenie pielęgnacyjne dla osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi dziećmi (świadczenie pielęgnacyjne podlega corocznej waloryzacji powiązanej ze wzrostem płacy minimalnej).
• Świadczenie rodzicielskie (tzw. kosiniakowe): comiesięczne świadczenie (1000 zł) przysługujące rodzicom, którzy nie mają prawa do zasiłku macierzyńskiego (np. studentom, osobom bezrobotnym czy pracującym na umowach o dzieło), w tym z możliwością wydłużenia okresu pobierania w przypadku hospitalizacji wcześniaków i noworodków.

Kogo dotyczy ustawa?

Przepisy obejmują obywateli polskich oraz określone grupy cudzoziemców legalnie zamieszkujących w Polsce z rodzinami – w tym cudzoziemców objętych ochroną czasową posiadających numer PESEL ze statusem UKR, posiadaczy kart pobytu z prawem do pracy czy osób z prawem stałego pobytu.

Obowiązki i procedury dla obywatela

• Wnioski składa się w urzędzie gminy/miasta (lub właściwym ośrodku pomocy społecznej / centrum usług społecznych) albo drogą elektroniczną (m.in. przez profil zaufany lub podpis elektroniczny).
• Wnioski na nowy okres zasiłkowy można składać elektronicznie od 1 lipca, a w formie papierowej od 1 sierpnia danego roku.
• Świadczeniobiorcy mają bezwzględny obowiązek niezwłocznego zgłaszania wszelkich zmian sytuacji dochodowej lub rodzinnej (np. podjęcie nowej pracy, wyjazd członka rodziny za granicę), aby uniknąć konieczności zwrotu świadczeń nienależnie pobranych wraz z odsetkami.