Obowiązkowe czipowanie i rejestracja psów oraz kotów w ogólnopolskiej bazie danych

Obowiązkowe czipowanie i rejestracja psów i kotów – co musisz wiedzieć?

Ustawa o Krajowym Rejestrze Oznakowanych Psów i Kotów (KROPiK) to ważna zmiana dla wszystkich właścicieli psów i kotów w Polsce. Jej głównym celem jest stworzenie scentralizowanej, ogólnopolskiej bazy danych, która ułatwi identyfikację zwierząt, ograniczy problem bezdomności oraz usprawni kontrolę obowiązkowych szczepień przeciwko wściekliźnie.

Co się zmienia w praktyce?

Od teraz obowiązkowe jest oznakowanie (czipowanie) i zarejestrowanie każdego psa i kota w systemie KROPiK. Obowiązek ten dotyczy:

• Psów: muszą zostać oznakowane i zarejestrowane przed pierwszym obowiązkowym szczepieniem przeciwko wściekliźnie, lub przed zmianą właściciela, jeśli nastąpi to wcześniej. Dotyczy to także psów przyjętych do schroniska lub domu tymczasowego.
• Koty: muszą zostać oznakowane i zarejestrowane przed ukończeniem 3. miesiąca życia, lub przed zmianą właściciela, jeśli nastąpi to wcześniej. Obowiązek ten dotyczy również kotów przyjętych do schroniska lub domu tymczasowego.
• Zwierzęta z zagranicy: psy i koty przywożone do Polski, które nie są oznakowane, również podlegają obowiązkowemu czipowaniu i rejestracji w ciągu 14 dni.

Czipowanie i rejestracji dokonują lekarze weterynarii lub technicy weterynarii.

Co z już posiadanych zwierzętami?

Właściciele psów i kotów, które przed wejściem w życie ustawy (czyli przed 10 czerwca 2028 r. w większości przypadków) nie były oznakowane, mają na to 3 lata od tej daty. Dotyczy to zwierząt, które miały już termin pierwszego szczepienia na wściekliznę lub ukończyły 3. miesiąc życia. Zwierzęta już czipowane, ale niezarejestrowane, muszą zostać zarejestrowane.

Jakie dane będą gromadzone?

KROPiK będzie zbierać m.in.:

• Unikalny numer identyfikacyjny zwierzęcia oraz numer wszczepionego czipa (transpondera).
• Podstawowe informacje o zwierzęciu: imię, rasa, umaszczenie, płeć, data urodzenia.
• Dane właściciela: imię, nazwisko, adres zamieszkania, numer telefonu, adres e-mail, PESEL (lub dane paszportowe).
• Informacje o schronisku lub organizacji tymczasowej, jeśli zwierzę się w nich znajduje.
• Daty obowiązkowych szczepień przeciwko wściekliźnie.
• Informacje o paszporcie zwierzęcia (jeśli posiada).
• Informacje o ubezpłodnieniu (kastracji/sterylizacji).
• Data i przyczyna śmierci zwierzęcia.
• Oznaczenie, czy zwierzę uciekło lub zabłąkało się.

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) będzie administratorem tych danych, a ich usunięcie następuje po 5 latach od daty śmierci zwierzęcia lub po 30 latach od daty urodzenia/rejestracji, jeśli data śmierci nie jest znana.

Obowiązki i konsekwencje dla właścicieli

• Zakaz handlu nieoznakowanymi zwierzętami: Ustawa zabrania przenoszenia własności, nabywania oraz wydawania ze schroniska/domu tymczasowego psów i kotów, które nie zostały oznakowane i zarejestrowane.
• Aktualizacja danych: Właściciele mają obowiązek zgłaszania zmian danych (np. zmiana adresu, danych kontaktowych, śmierci zwierzęcia, ucieczki) w ciągu 14 dni od ich wystąpienia. Można to zrobić za pośrednictwem lekarza weterynarii lub samodzielnie w systemie KROPiK (po uwierzytelnieniu) dla niektórych danych.
• Koszty: Maksymalna opłata za czipowanie (wraz z kosztem transpondera) oraz rejestrację wynosi 0,56% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej. Gminy mogą jednak refundować część lub całość tych kosztów.
• Kontrole i kary: Organy Inspekcji Weterynaryjnej, Policja, Straż Graniczna, straż miejska/gminna mogą przeprowadzać kontrole. Za niewywiązanie się z obowiązków grożą kary grzywny dla osób fizycznych oraz kary administracyjne (od 0,56% do 200% przeciętnego wynagrodzenia) dla podmiotów prawnych (np. schronisk). Wójt, burmistrz lub prezydent miasta może wezwać właściciela do złożenia deklaracji o liczbie posiadanych zwierząt i pouczyć o obowiązkach.

Jak to wpłynie na Ciebie?

• Bezpieczeństwo zwierząt: Wzrośnie szansa na odnalezienie zaginionego zwierzęcia, dzięki ogólnopolskiemu rejestrowi.
• Walka z bezdomnością: Ułatwi identyfikację właścicieli i tym samym może zmniejszyć liczbę bezdomnych zwierząt.
• Dostęp do danych: Będziesz miał dostęp do danych swojego zwierzęcia w aplikacji mObywatel i otrzymasz przypomnienia o terminach szczepień.
• Jasne zasady: Ujednolicone zostaną zasady identyfikacji zwierząt na terenie całego kraju.

Kiedy ustawa wchodzi w życie?

Ustawa wchodzi w życie po upływie 2 lat od dnia ogłoszenia, czyli najprawdopodobniej od 10 czerwca 2028 roku, z pewnymi wyjątkami (niektóre przepisy dotyczące budowy systemu i ewidencji lekarzy weterynarii weszły w życie wcześniej).

Kogo jeszcze dotyczy?

• Schroniska i organizacje: Nowe obowiązki dotyczące rejestracji zwierząt i aktualizacji danych. Gminy mogą je wspierać finansowo.
• Lekarze weterynarii: Wprowadzą dane do KROPiK, będą wpisywani do ewidencji.
• Służby: Otrzymują dostęp do KROPiK w celu identyfikacji psów służbowych oraz w ramach realizacji swoich ustawowych zadań.