Wzór europejskiego dokumentu podróży dla cudzoziemców, którzy muszą opuścić Polskę i UE

Niniejsze rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wprowadza w Polsce wzór europejskiego dokumentu podróży do celów powrotu. Jest to standardowy dokument, który ma być używany we wszystkich krajach Unii Europejskiej.

Kogo dotyczy i co zmienia?

Akt ten dotyczy głównie obywateli państw trzecich, którzy nielegalnie przebywają na terytorium Polski lub innego kraju UE i wobec których zapadła decyzja o konieczności opuszczenia Unii Europejskiej. W praktyce oznacza to, że jeśli taka osoba ma zostać odesłana do swojego kraju pochodzenia, otrzyma właśnie ten ujednolicony dokument.

Przed wejściem w życie przepisów unijnych, a co za tym idzie i tego rozporządzenia, różne kraje mogły używać własnych, niezharmonizowanych dokumentów. Teraz proces ten będzie ujednolicony, co ma usprawnić współpracę między państwami członkowskimi w zarządzaniu powrotami.

Jakie prawa lub obowiązki wprowadza?

• Dla obywateli państw trzecich nielegalnie przebywających w Polsce: Jeśli taka osoba zostanie zobowiązana do opuszczenia Polski, otrzyma dokument o ujednoliconym wyglądzie (wzór przedstawiony jest w załączniku do rozporządzenia). Ten dokument jest ważny na jedną podróż powrotną do kraju pochodzenia lub kraju tranzytu. Nie daje on żadnych praw do pozostania na terytorium UE, a jedynie ułatwia legalny powrót do domu.
• Dla służb administracji publicznej (np. Straży Granicznej, Urzędów Wojewódzkich): Rozporządzenie nakłada obowiązek wydawania dokumentów podróży dla osób zobowiązanych do powrotu zgodnie z ustanowionym wzorem. Ujednolicenie ma usprawnić i ustandaryzować procedury administracyjne.

Od kiedy obowiązuje?

Rozporządzenie weszło w życie 1 kwietnia 2026 roku.

Praktyczne konsekwencje dla zwykłych ludzi

Dla przeciętnego obywatela Polski to rozporządzenie nie ma bezpośredniego wpływu na codzienne życie. Jego głównym celem jest uporządkowanie i usprawnienie działań państwa w zakresie polityki migracyjnej i kontroli granic. Pośrednio może przyczynić się do bardziej efektywnego i skoordynowanego zarządzania kwestiami powrotów osób nielegalnie przebywających w Polsce i całej Unii Europejskiej.