Państwo wstrzymuje sprzedaż swoich gruntów rolnych na dłużej, aby chronić polskie rolnictwo.

Wzmocnienie ochrony polskiego rolnictwa i gruntów rolnych

Prezentowana ustawa wprowadza istotne zmiany w przepisach dotyczących polskiego rolnictwa, skupiając się na ochronie gruntów rolnych i wspieraniu gospodarstw rodzinnych. Główne jej założenia to zabezpieczenie ziemi rolnej przed spekulacją oraz zapewnienie stabilności produkcji żywnościowej w Polsce.

Co się zmienia w praktyce?

Najważniejszą zmianą jest przedłużenie zakazu sprzedaży państwowych gruntów rolnych. Dotychczasowy zakaz, który dotyczył nieruchomości z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, zostaje wydłużony o 20 lat od momentu wejścia w życie ustawy. Oznacza to, że państwo przez ten czas nie będzie sprzedawać większości swoich gruntów rolnych. To posunięcie ma na celu zachowanie ziemi w rękach rolników i zapobieganie jej wykupywaniu w celach innych niż rolnicze.

Ustawa dodatkowo precyzuje, że sprzedaż nieruchomości, ich części lub udziałów we współwłasności, która naruszałaby ten zakaz, będzie nieważna. Wprowadza to silne zabezpieczenie przed próbami obchodzenia przepisów.

Pewne wyjątki mogą dotyczyć bardzo małych działek rolnych o powierzchni do 5 hektarów. Zmiany w przepisach sugerują, że dla takich nieruchomości mogą obowiązywać inne zasady, choć generalny trend to ograniczenie sprzedaży.

W preambule ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, która jest fundamentem polskiego prawa rolnego, podkreślono, że gospodarstwa rodzinne stanowią podstawę ustroju rolnego. Ustawa stawia sobie za cel ich wzmocnienie, ochronę, a także dbanie o bezpieczeństwo żywnościowe obywateli oraz wspieranie zrównoważonego rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich.

Kogo dotyczy ustawa i jakie ma konsekwencje?

• Rolnicy i osoby zainteresowane zakupem ziemi rolnej: Dla rolników, którzy planowali powiększyć swoje gospodarstwa poprzez zakup ziemi od państwa, ustawa oznacza, że takie możliwości będą przez najbliższe dwie dekady mocno ograniczone, poza potencjalnymi wyjątkami dla małych działek. Może to wpłynąć na rynek gruntów rolnych, na którym państwowa ziemia stanowiła pewną pulę.
• Mieszkańcy wsi i społeczności lokalne: Stabilizacja w posiadaniu gruntów rolnych przez państwo i nacisk na rozwój gospodarstw rodzinnych mogą przyczynić się do większej przewidywalności i zrównoważonego rozwoju obszarów wiejskich.
• Całe społeczeństwo: Podkreślenie bezpieczeństwa żywnościowego oznacza, że celem ustawy jest zapewnienie stałego dostępu do wysokiej jakości żywności produkowanej w Polsce.

Od kiedy obowiązuje?

Większość przepisów tej ustawy wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Jednakże, najważniejsze zmiany dotyczące wstrzymania sprzedaży nieruchomości rolnych (Art. 2) zaczną obowiązywać od 30 kwietnia 2026 roku.

Praktyczne konsekwencje to głównie długoterminowe zabezpieczenie państwowej ziemi rolnej przed sprzedażą i jej przeznaczenie pod cele rolnicze, co ma sprzyjać rozwojowi polskiego rolnictwa i bezpieczeństwu żywnościowemu kraju.