Państwo zmienia sposób zbierania danych o bezrobotnych, pracy i podatkach na rok 2025.

To rozporządzenie to tak naprawdę aktualizacja przepisów dotyczących tego, jakie dane statystyczne polskie urzędy będą zbierać od obywateli i firm w 2025 roku. Choć dotyczy głównie wewnętrznych procedur administracji, ma praktyczne konsekwencje dla kilku grup.

Co zmienia ustawa w praktyce?

• Więcej danych o osobach bezrobotnych: Najważniejsza zmiana dla przeciętnego obywatela dotyczy osób bezrobotnych. Powiatowe urzędy pracy będą zbierać znacznie więcej szczegółowych danych na temat osób zarejestrowanych jako bezrobotne. Będą to m.in. dane o PESEL-u, dacie urodzenia, płci, stanie cywilnym, miejscu zameldowania, poziomie wykształcenia, niepełnosprawności, ale także o tym, czy ktoś otrzymuje zasiłek dla bezrobotnych, imię, nazwisko, nazwa ostatniego pracodawcy, a nawet sposób rozwiązania stosunku pracy czy to, czy bezrobotny był właścicielem gospodarstwa rolnego. Te informacje pomogą państwu dokładniej analizować sytuację na rynku pracy.
• Szersze zbieranie danych podatkowych: Urzędy statystyczne będą gromadzić bardziej szczegółowe dane dotyczące podatników podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT), w tym informacje z różnych formularzy PIT (PIT-28, PIT-36, PIT-37, PIT-38, PIT-39, PIT-40A). Dotyczy to również osób prowadzących działalność gospodarczą oraz płacących ryczałt. Będą też zbierane dane o podmiotach prawnych oraz elektronicznych sprawozdaniach finansowych. Ma to na celu lepsze monitorowanie sytuacji finansowej w kraju.
• Zmiany w klasyfikacji danych o energii i środowisku: W wielu miejscach, gdzie wcześniej mowa była o zbieraniu danych dotyczących "Klimatu i Środowiska", teraz pojawia się termin "Energia". Oznacza to, że różne instytucje publiczne (np. Ministerstwo Cyfryzacji, Agencja Rozwoju Przemysłu, Bank Gospodarstwa Krajowego) będą kłaść większy nacisk na zbieranie i analizowanie danych bezpośrednio związanych z sektorem energetycznym.

Kogo dotyczy?

Ustawa dotyczy przede wszystkim:

• Osób bezrobotnych zarejestrowanych w powiatowych urzędach pracy – ich dane będą zbierane bardziej szczegółowo.
• Podatników i przedsiębiorców – informacje z ich rozliczeń podatkowych oraz sprawozdań finansowych będą wykorzystywane do celów statystycznych w bardziej uszczegółowiony sposób.
• Instytucji publicznych – to one będą musiały dostosować swoje systemy do nowych wytycznych dotyczących zbierania i kategoryzowania danych.

Od kiedy obowiązuje?

Rozporządzenie wchodzi w życie 20 stycznia 2026 roku. Oznacza to, że zmiany w programie zbierania danych na rok 2025 będą obowiązywać od tego dnia.

Praktyczne konsekwencje dla zwykłych ludzi:

Dla większości obywateli, którzy nie są bezrobotni ani nie prowadzą działalności gospodarczej, bezpośrednie konsekwencje są niewielkie. Jeśli jednak jesteś osobą bezrobotną, musisz wiedzieć, że urzędy pracy będą zbierać o Tobie bardziej szczegółowe dane, które będą wykorzystywane do celów statystycznych. Jeśli prowadzisz firmę, to urzędy statystyczne będą miały dostęp do bardziej rozbudowanych danych z Twoich rozliczeń podatkowych i sprawozdań. Ważne jest, że te dane są zbierane do celów statystycznych, a nie są udostępniane publicznie w sposób pozwalający na identyfikację konkretnych osób czy firm.