Wsparcie dla domów poprzez bony energetyczne i utrzymanie niższych cen energii

Obwieszczenie Marszałka Sejmu z 29 grudnia 2025 roku to ujednolicona wersja przepisów dotyczących tzw. bonu energetycznego oraz ograniczeń cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego. Oznacza to, że wszystkie wcześniejsze zmiany i modyfikacje, wprowadzone od maja 2024 roku, zostały zebrane w jeden, spójny dokument.

Co zmienia ustawa w praktyce

Ustawa wprowadza i utrzymuje kluczowe mechanizmy, które mają na celu ochronę obywateli przed rosnącymi kosztami energii. Są to przede wszystkim bon energetyczny, czyli jednorazowe wsparcie finansowe, oraz przedłużenie limitów cenowych na prąd, gaz i ciepło systemowe. Dzięki temu, mimo zmiennej sytuacji na rynkach energetycznych, ceny dla konsumentów pozostają na określonym poziomie, a najbardziej potrzebujący otrzymują dodatkowe wsparcie.

Kogo dotyczy

• Bon energetyczny jest przeznaczony dla gospodarstw domowych, których dochód za 2023 rok nie przekroczył określonych progów: 2500 zł miesięcznie dla osoby samotnej oraz 1700 zł na osobę miesięcznie w gospodarstwie wieloosobowym. W przypadku nieznacznego przekroczenia limitu, bon nadal przysługuje, ale w pomniejszonej kwocie (zasada „złotówka za złotówkę”), o ile kwota wsparcia wynosi co najmniej 20 zł. Wyższe świadczenie przysługuje tym, którzy do ogrzewania używają głównie energii elektrycznej (np. pompy ciepła, ogrzewanie elektryczne), pod warunkiem zgłoszenia źródła ogrzewania do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków.
• Ograniczenia cen energii dotyczą szerokiego kręgu odbiorców: gospodarstw domowych, małych i średnich przedsiębiorstw, jednostek samorządu terytorialnego oraz innych podmiotów uznanych za wrażliwe.

Jakie prawa lub obowiązki wprowadza

• Dla obywateli: Mają prawo złożyć wniosek o bon energetyczny, jeśli spełniają kryteria dochodowe i energetyczne. Należy pamiętać o konieczności podania rzetelnych danych dotyczących dochodów i głównego źródła ogrzewania.
• Dla gmin: Organy gmin są odpowiedzialne za przyjmowanie, weryfikowanie wniosków i wypłacanie bonów. Na realizację tych zadań gminy otrzymują dotacje z budżetu państwa.
• Dla przedsiębiorstw energetycznych: Są zobowiązane do stosowania ustalonych cen maksymalnych za energię elektryczną, gaz ziemny i ciepło systemowe. W zamian za to państwo wypłaca im rekompensaty. Ustawa wprowadza także kary za niestosowanie się do tych obowiązków.
• Dla zarządców budynków wielolokalowych: Muszą informować mieszkańców o obniżonych opłatach za ciepło, wynikających z wprowadzonych limitów.

Od kiedy obowiązuje

Obwieszczenie, choć ogłoszone w styczniu 2026 roku, dotyczy przepisów, które weszły w życie lub są przedłużane. Wnioski o bon energetyczny można było składać od 1 sierpnia 2024 r. do 30 września 2024 r., a wypłata bonu następuje jednorazowo za okres od 1 lipca 2024 r. do 31 grudnia 2024 r. Nowe progi cenowe dla ciepła systemowego (wzrost o 46% od lipca do grudnia 2024 r. i o 52% od stycznia do czerwca 2025 r. w stosunku do cen z września 2022 r.) również obowiązują od wskazanych dat. Podobne mechanizmy kontynuowane są dla gazu ziemnego i energii elektrycznej, obejmując rok 2024 i częściowo 2025.

Praktyczne konsekwencje dla zwykłych ludzi

To oznacza przede wszystkim stabilizację i niższe rachunki za podstawowe usługi energetyczne. Bon energetyczny to realne wsparcie budżetu domowego dla osób o niższych dochodach. Ważne jest, aby obywatele, zwłaszcza ci spełniający kryteria dochodowe, pamiętali o terminach składania wniosków i korzystali z przysługujących im praw. Należy aktywnie szukać informacji u lokalnych władz i dostawców energii, aby w pełni wykorzystać dostępne formy pomocy.