Jednolity tekst ustawy o ochronie zwierząt: zasady opieki nad zwierzętami domowymi, zakaz trzymania psów na łańcuchach i likwidacja ferm futerkowych

Co zawiera dokument?

Obwieszczenie publikuje jednolity tekst ustawy o ochronie zwierząt, który porządkuje przepisy po szeregu nowelizacji uchwalonych w latach 2025–2026. Ustawa potwierdza naczelną zasadę, że zwierzę jako istota żyjąca i zdolna do odczuwania cierpienia nie jest rzeczą, a człowiek winien jest mu poszanowanie, ochronę oraz opiekę.

Kluczowe zmiany dla właścicieli zwierząt domowych

• Koniec z trzymaniem psów na łańcuchach: Przepisy wprowadzają całkowity zakaz stałego trzymania psów i kotów na uwięzi (uwiązanie jest dozwolone jedynie tymczasowo, np. podczas spaceru na smyczy, zabiegów weterynaryjnych czy transportu).
• Wymogi dotyczące kojców i bud: Psu przebywającemu poza mieszkaniem należy zapewnić swobodne poruszanie się po ogrodzonym terenie albo odpowiednio duży, przewiewny kojec oraz codzienny ruch poza nim. Właściciele trzymający psy na zewnątrz mają obowiązek zapewnić im ocieplaną, drewnianą budę odizolowaną od podłoża.
• Krajowy Rejestr Oznakowanych Psów i Kotów: Jeśli odłowione lub oddane do schroniska zwierzę jest zarejestrowane w nowej bazie, właściciel zostaje wezwany do jego odebrania w ciągu 14 dni. Odmowa lub brak reakcji skutkuje zgłoszeniem na Policję podejrzenia popełnienia przestępstwa porzucenia zwierzęcia.
• Walka z pseudohodowlami: Nadal surowo zabronione jest rozmnażanie psów i kotów w celach handlowych poza zarejestrowanymi stowarzyszeniami hodowców oraz sprzedaż i kupno zwierząt domowych na targowiskach czy giełdach.

Zakaz ferm futerkowych i program odszkodowań

• Likwidacja branży futrzarskiej: Ustawa zakazuje chowu i hodowli zwierząt na futra (z wyłączeniem królików). Podmioty już prowadzące fermy muszą zakończyć działalność najpóźniej do 31 grudnia 2033 r.
• Odszkodowania z ARiMR: Hodowcy, którzy zdecydują się na wcześniejsze zamknięcie działalności, mogą otrzymać odszkodowanie wynoszące od 5% do 25% ich średniego rocznego przychodu z lat 2020–2024 (im szybsza likwidacja fermy, tym wyższe odszkodowanie).
• Wsparcie dla pracowników: Pracownikom ferm futrzarskich zwalnianym z powodu nowych przepisów przysługuje 12-miesięczna odprawa, której koszt pracodawcom zwraca Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Pozostałe regulacje i zaostrzone kary

• Zwierzęta gospodarskie i dzikie: Wzmocniono nadzór nad warunkami utrzymania brojlerów kurzych, zakazano utrzymywania cieląt powyżej 8. tygodnia życia w pojedynczych boksach oraz tuczu drobiu na stłuszczone wątroby. Zabroniono także działalności objazdowych menażerii i organizowania walk zwierząt.
• Kary za znęcanie się: Za zabicie zwierzęcia niezgodnie z prawem lub znęcanie się nad nim grozi kara do 3 lat pozbawienia wolności, a w przypadku szczególnego okrucieństwa – od 3 miesięcy do 5 lat. Sąd może również orzec zakaz posiadania zwierząt (nawet do 15 lat) oraz nawiązkę na rzecz ochrony zwierząt w wysokości od 1 000 zł do 100 000 zł.