Zasady dokończenia doktoratów i funkcjonowania szkół doktorskich po ocenie uczelni za lata 2022–2025
Ustawa z dnia 29 maja 2026 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z wynikami ewaluacji jakości działalności naukowej za lata 2022-2025
Data ogłoszenia:
Krótkie podsumowanie
Ustawa określa zasady postępowania dla uczelni i instytutów naukowych, które po ocenie za lata 2022–2025 otrzymały niższe kategorie naukowe (B lub C). Przepisy chronią doktorantów, pozwalając im na dokończenie rozpoczętych doktoratów oraz kształcenia w szkołach doktorskich. Wprowadzają jednak zakaz rekrutacji nowych kandydatów i wszczynania nowych postępowań doktorskich w słabiej ocenionych dyscyplinach.
Szczegółowe podsumowanie
Co zmienia ustawa w praktyce?
Nowe przepisy określają, co dzieje się z uczelniami i instytutami naukowymi, które w wyniku oceny jakości działalności naukowej (tzw. drugiej ewaluacji za lata 2022–2025) otrzymały kategorię B lub C w danej dyscyplinie.
Główne rozwiązania zawarte w ustawie:
- Dokończenie rozpoczętych doktoratów: Osoby, które otworzyły przewód doktorski w dyscyplinie z kategorią B przed przyznaniem tej kategorii, mogą go dokończyć na danej uczelni. W przypadku przyznania kategorii C, dokończenie postępowania przejmuje inna uczelnia wyznaczona przez Radę Doskonałości Naukowej.
- Zakaz otwierania nowych doktoratów: Uczelnie z kategorią B lub C nie mogą wszczynać nowych postępowań o nadanie stopnia doktora w tych dyscyplinach.
- Losy szkół doktorskich: Kształcenie w szkołach doktorskich w dyscyplinach z kategorią B może być kontynuowane tylko dla obecnych doktorantów. Wprowadzony zostaje bezwzględny zakaz rekrutacji nowych słuchaczy.
- Ochrona finansowa doktorantów: Jeżeli absolwent szkoły doktorskiej musi przeprowadzić przewód doktorski na innej uczelni (bo jego macierzysta placówka straciła uprawnienia), koszty tego postępowania pokrywa uczelnia, w której się kształcił.
Kogo dotyczy ustawa?
Ustawa dotyczy:
- Doktorantów i osób ubiegających się o stopień doktora, zabezpieczając ich prawa do ukończenia kształcenia i uzyskania stopnia naukowego.
- Uczelni wyższych oraz instytutów naukowych i badawczych, dostosowując ich uprawnienia do wyników ewaluacji.
- Kandydatów do szkół doktorskich, którzy muszą liczyć się z brakiem rekrutacji na kierunkach o niższej kategorii naukowej.
Od kiedy ustawa obowiązuje?
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Informacje szczegółowe
- Data wejścia w życie
- 5 sierpnia 2026
- Data opublikowania
- 29 maja 2026
- Identyfikator europejski (ELI)
DU/2026/971- Adres publikacyjny
WDU20260000971