Nowy wzór wniosku, jeśli chcesz zalegalizować budynek postawiony bez pozwolenia

Co to jest i po co?

To rozporządzenie wprowadza nowy, ujednolicony wzór formularza (oznaczony jako PB-15), który służy do złożenia wniosku o tak zwane uproszczone postępowanie legalizacyjne. Mówiąc prościej, jeśli ktoś zbudował coś bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, a spełnia określone warunki, może spróbować zalegalizować taką budowę. Ten dokument określa dokładnie, jak wygląda ten wniosek.

Co zmienia rozporządzenie w praktyce?

• Nowy formularz: Od 6 marca 2026 roku, każdy, kto będzie chciał skorzystać z uproszczonego trybu legalizacji swojej nielegalnej budowy, musi użyć nowego formularza PB-15. Stary formularz, wprowadzony w 2021 roku, przestaje obowiązywać.
• Możliwość elektronicznego złożenia: Rozporządzenie jasno precyzuje, że wniosek można złożyć nie tylko w formie papierowej, ale także elektronicznie, co może ułatwić i przyspieszyć proces dla wielu osób.
• Standaryzacja: Posiadanie jednolitego wzoru wniosku ułatwia zarówno obywatelom (wiedzą, jakie informacje muszą podać), jak i organom nadzoru budowlanego (łatwiej im przetwarzać kompletne i ustandaryzowane wnioski).

Kogo dotyczy?

Ten przepis dotyczy właścicieli lub zarządców nieruchomości, na których znajdują się obiekty budowlane (lub ich części) zbudowane bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, a które kwalifikują się do uproszczonego postępowania legalizacyjnego zgodnie z Prawem budowlanym. Jeśli masz tak zwaną „samowolę budowlaną” i chcesz ją zalegalizować w uproszczony sposób, ten wzór wniosku jest dla Ciebie.

Jakie prawa lub obowiązki wprowadza?

• Obowiązek użycia nowego wzoru: Głównym obowiązkiem jest użycie aktualnego wzoru formularza PB-15 przy składaniu wniosku o uproszczoną legalizację.
• Prawa: Daje obywatelom jasne narzędzie do inicjowania procesu legalizacji, zarówno w formie papierowej, jak i cyfrowej.
• Wymagane informacje: Formularz wymaga podania szeregu danych, m.in.:
  • Danych osobowych właściciela/zarządcy oraz ewentualnego pełnomocnika.
  • Danych kontaktowych, w tym adresu do doręczeń elektronicznych.
  • Danych dotyczących samego obiektu (data zakończenia budowy, opis).
  • Danych nieruchomości, na której obiekt się znajduje (adres, identyfikator działki ewidencyjnej).
• Wymagane załączniki: Należy pamiętać o dołączeniu wymaganych dokumentów, takich jak pełnomocnictwo (jeśli wniosek składa pełnomocnik) oraz potwierdzenie uiszczenia opłaty skarbowej.

Od kiedy obowiązuje?

Rozporządzenie weszło w życie 6 marca 2026 roku, czyli dzień po jego ogłoszeniu. Od tego dnia wszystkie wnioski o wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego muszą być składane na nowym wzorze PB-15.

Praktyczne konsekwencje dla zwykłych ludzi

Jeśli posiadasz budynek lub jego część, która została zbudowana bez wymaganych pozwoleń i chcesz ją zalegalizować, musisz od teraz użyć tego konkretnego formularza. Jest to ważna zmiana dla wszystkich, którzy mieli do czynienia z tak zwanymi „samowolami budowlanymi” i chcieli je uregulować. Nowy wzór ma być czytelniejszy i precyzyjniej zbierać potrzebne informacje, co w teorii powinno usprawnić proces. Upewnij się, że pobierasz aktualny formularz ze strony internetowej odpowiedniego organu nadzoru budowlanego lub korzystasz z platformy e-usług administracji publicznej.