Nowe zasady kontroli drogowych: Straż Graniczna może kontrolować bez munduru, a na badania zdrowia łatwiej trafi kierowca.

To rozporządzenie wprowadza dwie istotne zmiany w sposobie przeprowadzania kontroli drogowych w Polsce, które mogą bezpośrednio wpłynąć na kierowców, motorniczych tramwajów oraz niektórych pasażerów.

Kto może cię zatrzymać na drodze?

Jedną z kluczowych nowości jest to, że nieumundurowani funkcjonariusze Straży Granicznej zyskują uprawnienia do przeprowadzania kontroli ruchu drogowego. Dotychczas takie kontrole kojarzone były głównie z Policją, Inspekcją Transportu Drogowego czy (w przypadku umundurowanych funkcjonariuszy) właśnie Strażą Graniczną. Od 3 marca 2026 roku, możesz zostać zatrzymany do kontroli przez funkcjonariusza Straży Granicznej, który nie będzie miał na sobie munduru.

• Co to oznacza dla Ciebie? Podczas takiej kontroli, nieumundurowany funkcjonariusz Straży Granicznej będzie miał podobne obowiązki i uprawnienia jak policjant, na przykład prawo do żądania dokumentów, sprawdzenia stanu technicznego pojazdu czy przeprowadzenia badania trzeźwości. Pamiętaj, że zawsze masz prawo poprosić o okazanie legitymacji służbowej przez kontrolującego.

Kiedy możesz zostać skierowany na badania zdrowia?

Druga zmiana dotyczy zasad kierowania na badania lekarskie osób kontrolowanych na drodze. Przepisy zostały doprecyzowane w kwestii, kiedy funkcjonariusz może wystąpić do starosty o ocenę stanu zdrowia:

• Jeśli podczas kontroli policjant, funkcjonariusz Straży Granicznej (lub inny uprawniony do kontroli) stwierdzi, że „niezbędna jest ocena stanu zdrowia” kierującego pojazdem (samochodem, tramwajem) lub wybranego pasażera, może złożyć wniosek o takie badanie.
• Co to oznacza dla Ciebie? Wcześniej wymagano „uzasadnionego podejrzenia” co do stanu zdrowia. Nowe brzmienie, „niezbędna jest ocena stanu zdrowia”, może być interpretowane jako nieco łatwiejsza przesłanka do skierowania na takie badania. Ma to na celu szybką weryfikację zdolności do prowadzenia pojazdu w sytuacji, gdy stan zdrowia osoby może budzić wątpliwości i wpływać na bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Wniosek o badania musi być podpisany przez kierownika jednostki (lub osobę przez niego upoważnioną), a jego wzór zostanie określony w załączniku do rozporządzenia.

Od kiedy obowiązuje?

Wszystkie opisane zmiany wchodzą w życie 3 marca 2026 roku.

Praktyczne konsekwencje dla zwykłych ludzi:

Dla przeciętnego kierowcy najważniejsze jest, aby być świadomym, że:

1. Kontrolę drogową może przeprowadzić również funkcjonariusz Straży Granicznej, który nie będzie w mundurze.
2. Zwiększa się możliwość skierowania na ocenę stanu zdrowia, jeśli funkcjonariusz uzna to za konieczne dla bezpieczeństwa ruchu.

Te zmiany mają na celu zwiększenie bezpieczeństwa na drogach oraz efektywności działań służb odpowiedzialnych za nadzór nad ruchem drogowym.