Zasady kierowania strażaków na naukę i szkolenia oraz ich finansowe wsparcie

Niniejsze obwieszczenie jest istotne przede wszystkim dla strażaków Państwowej Straży Pożarnej (PSP), ponieważ ogłasza ujednoliconą wersję przepisów dotyczących ich kształcenia i wsparcia finansowego. Samo obwieszczenie nie wprowadza nowych zasad, lecz zbiera w jednym miejscu wcześniejsze regulacje i ich zmiany, ułatwiając zrozumienie obowiązujących norm.

Co ustawa zmienia w praktyce i kogo dotyczy?

Regulacja dotyczy wyłącznie strażaków Państwowej Straży Pożarnej, którzy zostali skierowani na naukę, przeszkolenie lub studia. Określa ona:

• Rodzaje placówek edukacyjnych: Strażacy mogą być kierowani do Akademii Pożarniczej, innych szkół i ośrodków PSP, szkół publicznych i niepublicznych z uprawnieniami szkół publicznych, państwowych i niepaństwowych szkół wyższych, a także innych placówek oferujących pozaszkolne formy kształcenia. Możliwe jest również skierowanie na naukę lub studia za granicą.

Jakie prawa lub obowiązki wprowadza?

Główne uprawnienia dla strażaka to:

• Uposażenie i dodatki: Strażak w czasie nauki otrzymuje uposażenie, dodatek służbowy i inne świadczenia pieniężne, takie jakby nadal pełnił służbę na swoim poprzednim stanowisku, z uwzględnieniem bieżących zmian wpływających na ich wysokość.
• Zwrot kosztów dojazdu: Przysługuje mu ryczałt finansowy na dojazdy do miejsca nauki (lub praktyki) i z powrotem. Kwota jest równa cenie biletu II klasy pociągu pospiesznego, z uwzględnieniem ewentualnych ulg. Jeśli pociąg jest niemożliwy, zwracane są koszty najtańszego innego środka transportu.
• Zwrot kosztów noclegu i wyżywienia: Obowiązują zasady analogiczne do podróży służbowych pracowników sfery budżetowej, zarówno w kraju, jak i za granicą.
• Zwrot opłat za kształcenie: Możliwe jest przyznanie (w całości lub w części) zwrotu opłat za czesne pobierane przez placówki edukacyjne.

Istnieją jednak również ograniczenia:

• Brak zwrotu kosztów noclegu i wyżywienia, jeśli nauka odbywa się w miejscowości, gdzie strażak pełni służbę lub mieszka na stałe, albo gdy zapewniono mu bezpłatne zakwaterowanie/wyżywienie.
• Świadczenia finansowe (dojazdy, noclegi, wyżywienie, czesne) nie przysługują strażakowi, który powtarza semestr lub rok nauki z powodu niezadowalających wyników.

Od kiedy obowiązuje?

Oryginalne rozporządzenie weszło w życie po 14 dniach od jego ogłoszenia w 2003 roku. Późniejsze zmiany (w tym z 2023 roku) również weszły w życie. Obwieszczenie z 14 stycznia 2026 r. jedynie publikuje ten tekst w ujednoliconej formie, więc zawarte w nim zasady są już aktywne.

Praktyczne konsekwencje dla zwykłych ludzi

Chociaż ustawa dotyczy bezpośrednio strażaków, dla przeciętnego obywatela oznacza to, że członkowie Państwowej Straży Pożarnej mają uregulowane i wspierane finansowo możliwości rozwoju zawodowego. Lepsze wykształcenie i wyszkolenie strażaków przekłada się na wyższy poziom bezpieczeństwa publicznego i efektywność działań służb ratowniczych.